Naar een kwaliteitslabel voor het thuiskantoor

OPINIE - Nieuw maatschappelijk model moet gelijk en kwalitatief thuiswerken garanderen

Door Antoine Kerrinckx, CEO Atos Belux

De gezondheidscrisis dwong bedrijven massaal over te schakelen op thuiswerken, zowat de enige manier om hun activiteiten verder te zetten. Toch roept telewerk - en meer specifiek thuiswerk - vragen op over onze relatie tot werk, vooral op het gebied van gelijkheid, menselijke relaties en management.

Een paar maanden geleden leek het onmogelijk onze samenleving volledig onder quarantaine te plaatsen, onze economie on hold en iedereen te dwingen afstand te houden van elkaar. Nu de lockdown zijn vruchten afwierp, beseffen we dat dit alles in de praktijk perfect realiseerbaar is, onder andere mede dankzij het massale telewerken.

En laat ons eerlijk zijn: we weten allemaal dat we in de (nabije) toekomst opnieuw zullen geconfronteerd worden met periodes van quarantaine en een economie die op zijn kop zal worden gezet. Maar in tussentijd hebben we geleerd. Nu we weten hoe het moet, kunnen én moeten we ons vandaag al voorbereiden. Om het welzijn van onze werknemers te vrijwaren, moeten we onszelf opnieuw uitvinden.

Thuiswerken: niet voor iedereen gelijk

Communicatietools zoals Zoom, Teams of Skype zorgden voor de praktische haalbaarheid van telewerken. Maar na enkele weken botsten deze ‘wonders’ van massaal en verplicht thuiswerken op hun grenzen. Als het gaat om telewerken, zijn we immers niet allemaal gelijk.

Ten eerste is er de toegang tot connectiviteit. Afhankelijk van waar de werknemer zich bevindt - een huis op het platteland, een appartement in de stad - is de kwaliteit van zijn of haar verbinding sterk afhankelijk van de bandbreedte die hij of zij ter beschikking heeft. Uiteraard is de werknemer niet verantwoordelijk voor deze technische zwakte. Het is aan de providers om deze ongelijkheid weg te werken door een gelijkwaardige netwerkkwaliteit - en bijgevolg ook werkcomfort - voor alle telewerkers te garanderen.Ontvang jij al de WisKeys-nieuwsbrief

Ten tweede is er de infrastructuur. Thuiswerken herdefinieert het begrip ‘kantoor’ zoals we dat vandaag kennen. ‘Naar kantoor gaan’ zal steeds meer synoniem worden van thuis blijven. Maar hoeveel mensen beschikken thuis over de infrastructuur om comfortabel en efficiënt te werken? Hoeveel mensen hebben een apart bureau of een kamer waarin ze zich kunnen afzonderen van kinderen of hun partner die nota bene ook thuiswerkt? Massaal telewerken zal onze visie op en relatie met vastgoed en kantoorruimte ook aanzienlijk veranderen.

Het thuiskantoor-certificaat

Wanneer je in de toekomst een woning zoekt, zal je, naast je gebruikelijke wensen zoals 2 of 3 slaapkamers, een garage – en door corona steeds vaker een tuin – je verlanglijstje eveneens gaan uitbreiden met een ruimte om zo optimaal mogelijk thuis te werken. Op de arbeidsmarkt zie ik een goed thuiskantoor zelfs een vereiste worden. Net als een rijbewijs dat vroeger was.

Voor bedrijven is het belangrijk kandidaten te rekruteren die in tijden van crisis, met hun eigen huis als perimeter, onder de beste omstandigheden kunnen thuiswerken. Ongetwijfeld een pluspunt qua inzetbaarheid. Om deze kwaliteit van het ‘thuiskantoor’ te meten, kan een onafhankelijke instantie op termijn de thuisaccommodatie certificeren. Een beetje zoals het energieprestatiecertificaat voor gebouwen (EPC en EPB) of de energie-efficiëntie van huishoudelijke apparaten.

Echte verbondenheid

Bij thuiswerken wordt ook de onderlinge relatie met collega’s verstoord. Het menselijke aspect is nu totaal afwezig in onze nieuwe manier van werken en communiceren. De brede glimlach op mensen hun gezicht, na drie maanden thuiswerken, is daar het levende bewijs van. Het is een echte opluchting is om weer ‘echt’ contact te hebben met het bedrijf.

En terecht. De mens is een sociaal wezen voor wie interacties vitaal zijn. Een videocall is heel praktisch, maar vervangt het fysieke contact niet. Er zijn aspecten aan menselijke relaties en communicatie die nooit via een internetverbinding overgedragen kunnen worden. Het bedrijfsleven kent immers veel momenten van informele contacten. Momenten die mensen in staat stellen tijd met mekaar door te brengen om naar elkaars verhalen te luisteren, ideeën uit te wisselen en bij te praten aan de koffiemachine. Videocalls, één-op-één of in groep, nemen deze spontane interacties weg. Terwijl die net essentieel zijn om aan te voelen wat er leeft in het bedrijf, de bedrijfscultuur te versterken, de individuele en collectieve gemoedstoestand te kennen of om een dynamiek te delen.

Een bedrijf managen is veel meer dan het op automatische piloot sturen richting KPI's. Om een bedrijf te managen is fysiek contact tussen de manager en zijn medewerkers primordiaal. Persoonlijke contacten moeten dagelijks geïnitieerd, gecultiveerd en onderhouden worden. Een ‘ontmenselijkte’ videocommunicatie dekt dit spectrum niet af. Iets wat, na enkele weken thuiswerken, pijnlijk duidelijk werd. De band tussen collega’s en het vertrouwen in het management waren aanzienlijk afgenomen. Willen we een nieuwe manier van werken initiëren, dan moet deze, per definitie, de afstand inherent aan telewerken, verkleinen.

Wettelijk kader

Een langzaam proces. Veel meningen worden verkondigd, maar de duidelijke consensus is vooralsnog zoek. Er is meer nodig dan sociale dialoog. Er is nood aan échte maatschappelijke verandering. Tabula rasa. Een wit blad. Alle betrokken overheidsdiensten, de academische wereld (universiteiten en managementscholen) maar ook de bedrijven, moeten de koppen bij mekaar steken.

Het meest dringende is het definiëren van een duidelijk wettelijk kader voor telewerk of thuiswerk. We hebben dit kader momenteel enkel  voor thuiswerk op vrijwillige basis en op verzoek van werknemers, maar niet voor periodes van ‘gedwongen thuiswerk’ dat aan bedrijven wordt opgelegd in het algemeen belang van de bevolking.

Dit wettelijk kader moet een vlotte overgang mogelijk maken naar een telewerkmodel zonder ongelijkheid en tegelijkertijd de ontplooiing van de werknemer en de efficiëntie van het bedrijf garanderen.

Publicatiedatum: 16/07/2020 - 06:53

Blog

11/06/20 - 06:54 Een inclusieve mentaliteit opbouwen in je team, hoe doe je dat?28/05/20 - 06:39 Waarom inzetten op gelijk loon voor mannen en vrouwen niet genoeg is16/01/20 - 06:32 Waarom op de toppen van je tenen staan, pijn doet05/12/19 - 06:24 Van mentor of coach naar bron van inspiratie en energie03/10/19 - 06:45 Hoe leg je de basis voor een ideale werkomgeving voor data scientists?16/05/19 - 08:38 Wat bedrijven kunnen leren van Ajax02/05/19 - 06:24 Jobads en headhunters, maak plaats voor de eigen medewerker!11/04/19 - 06:46 Zijn genderquota dan toch nodig?28/02/19 - 06:54 Succes hebben én gelukkig zijn20/02/19 - 16:29 Ecologie zit ook in werksystemen

Arbeidsmarkt & -beleid

26/11/20 - 09:00 Discriminatie? Eigen schuld!11/11/20 - 07:10 69% werknemers wil vakbond als medebestuurder van bedrijf29/10/20 - 08:24 Coronacrisis boycot aanwerving jongeren14/10/20 - 22:16 Minder extralegale voordelen maar lagere heffing op loon01/10/20 - 07:38 Arbeidsmarkt staat stil: minder aanwervingen, minder ontslagen17/09/20 - 06:43 Hoe kijkt de werkwereld naar Covid-19?17/09/20 - 06:32 Artificiële intelligentie voorspelt welke jobs jij interessant vindt02/09/20 - 21:52 Studentenjobs herstellen van coronaschok20/08/20 - 07:12 We zijn minder fan van opleidingscheques06/08/20 - 06:44 Minder vacatures, kleinere looneisen? Nee hoor!

HRM

26/11/20 - 08:59 Aanpassingsvermogen van medewerkers als voornaamste ‘future skill’26/11/20 - 07:13 Carglass verkozen tot HR-ambassadeur 202012/11/20 - 07:08 Wat is de kijk van werkgevers op verloning?12/11/20 - 06:38 Driekwart meer geleidelijke werkhervattingen na ziekte29/10/20 - 08:58 4 op de 10 werknemers hebben meer stress29/10/20 - 08:25 Wat bepaalt het werkgeluk van de HR-professional?14/10/20 - 22:20 Vrijwillig outplacement opent ook deuren voor werkgever14/10/20 - 22:15 Pijn bij belangrijkste oorzaken langdurig ziekteverzuim01/10/20 - 07:37 Coronacrisis: helft promoties zonder salarisverhoging24/09/20 - 06:48 Zitten je werknemers ook thuis op de juiste stoel?

Leiderschap

26/11/20 - 07:23 Corona boost vertrouwen in werknemers01/10/20 - 07:10 Werkgevers en klanten beslissen wanneer er gewerkt wordt24/09/20 - 06:36 Knappe collega's, we moeten ze niet14/05/20 - 06:39 Mag ik nog de lift nemen?16/04/20 - 08:53 Ruim 2 op de 3 collega’s zijn ook vrienden12/03/20 - 07:01 Wil je digitale transformatie? Zorg dan voor leiderschap25/02/20 - 09:12 Caroline Pauwels (VUB) is CSR Professional of the Year 201905/02/20 - 21:42 Dikke maatjes met je baas?23/01/20 - 14:52 Ondernemend gedrag kan je leren23/01/20 - 13:10 Wie wordt CSR Professional of the Year 2019?

Juridisch

12/11/20 - 06:49 Sociale verkiezingen: wie stemt online?17/09/20 - 06:19 Ook mantelzorgers kunnen nu thematisch verlof opnemen20/08/20 - 07:23 Tijdelijke of economische werkloosheid: wat zijn de voorwaarden?06/08/20 - 06:54 De consumptiecheque van A tot Z16/07/20 - 06:55 Het corona-tijdskrediet: iets voor jouw medewerkers?15/07/20 - 18:43 Tijdelijke werkloosheid vanaf september: zo ben je mee30/01/20 - 10:30 Onbeperkt verlof geven, mag dat?23/01/20 - 14:49 Zal technologie de HR-wereld veranderen?12/12/19 - 06:58 Moet je altijd een eindejaarspremie betalen?28/11/19 - 06:27 Neem alle vakantiedagen op!

Jobhop

14/10/20 - 21:53 Jobhop: Kurt Van Raemdonck14/10/20 - 21:47 Jobhop: Claudia Baes14/10/20 - 21:42 Jobhop: Dieter Hinnens01/10/20 - 06:42 Ann Cattelain wordt CEO van Federgon30/09/20 - 16:57 Jobhop: Caroline Aelvoet30/09/20 - 16:55 Jobhop: Floriane Thomas30/09/20 - 16:52 Jobhop: Peter Van Ostaeyen16/09/20 - 18:44 Jobhop: Els Debaere16/09/20 - 18:40 Jobhop: Tom Verstraete16/09/20 - 18:31 Jobhop: Stephanie Timmermans

Events

26/11/20 - 11:52 PMClub: Geen angst voor angst01/10/20 - 09:40 HR, Leadership and Sustainability17/09/20 - 16:06 CSR Professional of the Year 2020: NOMINEER!09/09/20 - 12:51 In hoeverre heeft Covid-19 de Leider besmet? (PMClub)15/04/20 - 15:19 PMC-webinar: Arbeidsmarkt tijdens en na covid-19-periode05/03/20 - 11:40 HR Gala05/03/20 - 11:38 Integraal Talentbeheer01/12/19 - 10:35 Creëren we duurzame jobs tegen 2030?03/09/19 - 13:44 2030: a Work Space Odyssey met Fons Leroy05/06/19 - 12:31 COME IN Award

Dossiers

09/10/20 - 05:14 HR GETOETST18/06/20 - 07:46 Dossier: Ontslag29/03/20 - 15:31 Learning & Development12/12/19 - 06:45 DOSSIER: Individualiseren07/11/19 - 06:37 Human Capital in een tijd van contradicties17/10/19 - 05:39 Innoverende HR in de praktijk05/09/19 - 06:43 Digitalisering & HR20/03/19 - 22:15 DOSSIER Creatief met talent in tijden van arbeidskrapte07/03/19 - 07:48 De arbeidswet ontrafeld21/02/19 - 16:26 CSR is een trend, geen hype