Maar hij spreekt geen Nederlands…

Waarom vinden asielzoekers geen werk in Vlaanderen? Ze kennen de taal niet, hebben niet de juiste competenties, ze doen weinig moeite… Klopt ons beeld wel met de realiteit? En mogen/kunnen we als werkgever blij zijn met de komst van deze nieuwkomers? Klare cijfers en duiding van Steunpunt Werk.

Sara Vansteenkiste en Pieter-Jan De Graeve, onderzoekers bij Steunpunt Werk, onderzochten de arbeidsmarktintegratie van een recente groep asielzoekers in Vlaanderen (Werkfocus 17 december 2018). Het gaat om nieuwkomers met een arbeidskaart C; mensen die dus al een werkvergunning verwierven in ons land en hier eender welk beroep bij eender welke werkgever mogen uitoefenen.

Een goeie helft van deze werkzoekenden (55%) vindt de weg naar de VDAB. Of men zich al dan niet aansluit bij de VDAB wordt mee beïnvloed door gender, leeftijd en verblijfsduur. Zo zijn vrouwelijke asielzoekers minder geneigd om zich aan te sluiten, hoewel zij toch ook aangaven te willen werken aangezien ze een arbeidskaart hebben aangevraagd. Verklaringen hiervoor zijn te zoeken in traditionele genderrollen en hiërarchieën, minder steun van hun omgeving maar ook door barrières als een hoofddoek dragen, zo blijkt uit eerder onderzoek. Het is ook mogelijk dat mannen en vrouwen op andere beroepen en sectoren mikken.

Lees ook: 

Vrouwen die zich wel melden bij de VDAB hebben 40% minder kans dan mannen om een job te vinden. Dit is echter een vaststelling die evengoed geldt voor vrouwen met een migratie-achtergrond die in België zijn opgegroeid: ze doen het op school gemiddeld beter dan jongens met een migratie-achtergrond, maar hun arbeidsmarktparticipatie ligt lager. De onderzoekers raden daarom aan om ook de directe omgeving te betrekken zodat zij het nut van een job hebben zien en de vrouwen ondersteunen bij hun zoektocht. Ook rolmodellen, mentoren en ervaringsdeskundigen kunnen helpen.

Leeftijd en taal

De leeftijd van de asielzoeker speelt eveneens een rol. Jongeren en ouderen kloppen minder bij de VDAB aan. Jongeren omdat ze eerder een beroep kunnen doen op andere kanalen en in eerste instantie meer inzetten op studies of bijscholen. Ouderen teren dan weer op hun werkervaring. Nochtans hebben 25-34-jarigen de meeste kans om een job te vinden, 50-plussers de minste.

En natuurlijk is de kennis van de Nederlandse taal een toegangsticket tot de arbeidsmarkt. Wie beter Nederlands kent, is beter in staat om te solliciteren, zich voor te stellen, een motivatiebrief te schrijven. Asielzoekers na aankomst snel richting cursus Nederlands loodsen, is dus van belang, net zoals inzetten op geïntegreerde trajecten waarbij Nederlands op de werkvloer wordt geleerd.

Helft van niet-EU-immigranten in België heeft een job

Dat is 20 procentpunt minder dan de werkgelegenheidsgraad van in België geboren personen. In vergelijking met de andere EU-landen is dat de laagste werkgelegenheidsgraad en het derde grootste verschil. Dat berekende de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid.

Uiteraard gaat dit niet enkel om asielzoekers maar om alle mensen die naar ons land komen in het kader van een gezinshereniging, om humanitaire redenen of internationale bescherming. Immigranten komen minder naar België omwille van werk of studies.

Scholingsniveau & leeftijd

Minder dan een kwart (23%) van de verschillen in werkgelegenheidsgraad tussen autochtonen en niet-EU-immigranten kan verklaard worden door persoonlijke kenmerken als leeftijd, geslacht, woonplaats, scholingsniveau. Het niet verklaarde gedeelte schrijft de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid toe aan factoren waar het geen rekening mee hield in deze analyse. Bijvoorbeeld burgerlijke staat, aantal kinderen, sociaal netwerk,…

Immigranten hebben het niet enkel moeilijk om een job te vinden, ook over de kwaliteit van de banen kan worden gediscussieerd. Ze hebben vaker een onzekere en laagbetaalde baan, vaak in administratieve en ondersteunende dienstverlening en de horeca.

In België lag het mediaan equivalentinkomen van de buiten de EU geboren personen in 2016 meer dan 43% lager dan dat van de autochtonen. Hun loopbanen zijn tevens minder stabiel met meer periodes van werkloosheid en inactiviteit. Inactiviteit komt zeer vaak voor bij vrouwelijke niet-EU-immigranten; 61% van hen is huisvrouw, terwijl dat maar het geval is voor 25% van de autochtone vrouwen.

Belangrijke, en misschien verrassende bevinding uit de studie is dat asielzoekers die een inwerkingstraject volgen, of zo’n traject combineren met een inburgeringstraject, minder kans hebben om een job te vinden. Lock-in effecten zouden hier een rol spelen: wie een traject volgt heeft minder of geen tijd om ook naar werk te zoeken.

Snelheid in loopbaanoriëntatie is belangrijk. Niet te lang blijven hangen bij trajecten of opleidingen om lock-in effecten te vermijden, is de boodschap. Geïntegreerde trajecten kunnen een oplossing zijn.

Vluchtelingen krijgen kansen in de dienstenchequesector

Mooi voorbeeld van een samenwerking tussen bedrijven en opleidingsinstellingen is het project in de dienstenchequesector in Antwerpen. Het opleidingsbedrijf Atmetis, het Vormingsfonds Dienstencheques, de VDAB en acht dienstenchequeondernemingen gaven een vijftiental vluchtelingen die in de stad wonen de kans om een opleidingstraject te volgen. “Tijdens dit traject volgen de deelnemers een beroepsopleiding waarmee ze gekwalificeerd schoonmaker worden. Ze krijgen ook cursussen Nederlands die aangepast zijn aan hun functie. Ook andere aspecten komen aan bod, zoals klantgerichtheid, veiligheid, …  Mensen die voor de cursus slagen, kunnen zeker zijn van een contract in een van de dienstenchequeondernemingen die aan het project deelnemen”, laat Federgon weten.

Asielzoekers kunnen zeker helpen om vacatures in te vullen en zo bijdragen aan economische groei. Maar daarvoor moeten zowel beleidsmakers als werkgevers de nodige inspanningen leveren. Werkgevers moeten beter de wetgeving en mogelijkheden om asielzoekers tewerk te stellen, kennen. En hierbij kan het beleid helpen door te informeren, coaching te organiseren etc.

Bronnen:

Publicatiedatum: 19/12/2018 - 18:45

Arbeidsmarkt & -beleid

19/06/19 - 18:48 Generatie Z noemt zichzelf ‘hardst werkende generatie’19/06/19 - 17:08 Zin om jongeren warm te maken voor STEM?05/06/19 - 17:18 Steeds minder schoolverlaters zijn werkzoekend05/06/19 - 16:34 Verborgen matches: welk beroep matcht met eventcoördinator?22/05/19 - 18:16 Vier op tien hebben een zittend werkleven22/05/19 - 17:15 Het wordt steeds makkelijker om over de grens te werken16/05/19 - 08:53 Nieuw kwaliteitslabel 'projectsourcing'16/05/19 - 08:42 Vakbonden houden stand in België09/05/19 - 06:44 Een op zes Belgen werkt minstens 1 dag per maand thuis01/05/19 - 15:41 Publieke sector aantrekkelijker als werkgever dan privésector

HRM

20/06/19 - 07:15 2019: Talentmanagers en leerexperten zetten in op psychologische thema’s13/06/19 - 09:16 Al gedacht aan een vluchteling als nieuwe medewerker?13/06/19 - 07:24 1 op de 20 arbeidscontracten in 2018 is met ex-werknemer12/06/19 - 18:54 Fysieke klachten kosten werkgever jaarlijks 3159 euro per bediende06/06/19 - 06:49 Kies à la carte voordelen met een cafetariaplan22/05/19 - 16:45 We werken steeds langer16/05/19 - 08:38 Weinig aandacht voor EQ bij sollicitatie16/05/19 - 08:31 Ziekteverzuim onder de loep16/05/19 - 07:56 Oproep: Laat studenten uw leervraag onderzoeken09/05/19 - 06:43 Een bedrijf is net als een stam

Leiderschap

13/06/19 - 06:01 VUB-onderzoeker laat robots en mensen beter samenwerken02/05/19 - 08:10 Time = money? Niets van!02/05/19 - 06:58 BOEK: Trots!11/04/19 - 06:45 Mobiliteit: de ene provincie is de andere niet04/04/19 - 07:40 BOEK: Impact in actie04/04/19 - 06:43 Wat houdt jou tegen om duurzaam te ondernemen?14/03/19 - 06:24 Een nieuwe baas: mag het iets jonger zijn?22/02/19 - 15:44 Ann Claes (JBC) is CSR Professional of the Year 201821/02/19 - 07:06 BOEK: Dive at work31/01/19 - 07:57 CSR Professional of the Year 2018: wie van de drie?

Juridisch

20/06/19 - 07:27 Wees niet te zuinig met verlof!06/06/19 - 06:53 Hoe kan je rsz-bijdragen op ecocheques vermijden?22/05/19 - 18:07 Randstad Werkpocket: sociaal- en arbeidsrecht in je virtuele broekzak09/05/19 - 06:44 Tip: regel huisarbeid en telewerk altijd formeel25/04/19 - 08:45 Hebben ook vaders ontslagbescherming bij verlof voor baby?11/04/19 - 07:20 Kan je na ziekte zomaar je job opnieuw opnemen?28/03/19 - 06:50 Groepsverzekeraar failliet. Wat nu?14/03/19 - 06:48 Opgelet met arbeidscontract met tijdslimiet28/02/19 - 06:47 De single permit: een vernieuwde procedure voor arbeidskaarten21/02/19 - 07:29 Deeltijds werk = deeltijdse opzeggingsvergoeding?

Blog

16/05/19 - 08:38 Wat bedrijven kunnen leren van Ajax02/05/19 - 06:24 Jobads en headhunters, maak plaats voor de eigen medewerker!11/04/19 - 06:46 Zijn genderquota dan toch nodig?28/02/19 - 06:54 Succes hebben én gelukkig zijn20/02/19 - 16:29 Ecologie zit ook in werksystemen06/02/19 - 06:36 Roderen op 35 en pieken op 55 jaar20/12/18 - 06:09 De Profit van focus op People20/06/18 - 19:06 Van oorlog om talent naar opportuniteit?13/06/18 - 16:19 6 tips om de thuiswerkplek succesvol te implementeren02/05/18 - 07:20 Stapvoets is de snelste weg naar een betere mobiliteit

Jobhop

19/06/19 - 17:32 Jobhop: Sigrid Heyman19/06/19 - 17:30 Jobhop: Nele Goovaerts19/06/19 - 17:23 Jobhop: Geert Volders19/06/19 - 17:11 Jobhop: Siebren De Schutter12/06/19 - 15:29 Jobhop: Kurt Offeciers12/06/19 - 15:21 Jobhop: Kris Willaert12/06/19 - 14:50 Jobhop: Caroline Vanherle12/06/19 - 14:47 Jobhop: Muriel Baes05/06/19 - 17:54 Jobhop: Peter Lenaerts05/06/19 - 17:50 Jobhop: Luc Vanophalvens

Events

05/06/19 - 12:31 COME IN Award05/06/19 - 12:05 Trainingsprogramma 'HR voor vluchtelingen'22/05/19 - 16:13 Trainingsprogramma 'HR voor vluchtelingen' (gratis)23/04/19 - 21:58 HR innov & tech Day16/04/19 - 21:03 Congres HR in de Zorg 201920/03/19 - 10:51 HRPro.be Digital Day05/02/19 - 16:53 HR Gala 201921/01/19 - 00:03 Creatief met talent in tijden van arbeidskrapte08/11/18 - 06:02 CSR Professional of the Year 201824/10/18 - 23:04 HRM Inspiration Day 2018 - WIN GRATIS INKOM!

Dossiers

20/03/19 - 22:15 DOSSIER Creatief met talent in tijden van arbeidskrapte07/03/19 - 07:48 De arbeidswet ontrafeld21/02/19 - 16:26 CSR is een trend, geen hype12/02/19 - 05:39 Innoverende HR in de praktijk06/12/18 - 08:32 Dossier Matching & rematching06/06/18 - 22:18 Langer werken: hoe worden we samen 100?24/05/18 - 07:22 Recruitment analytics14/03/18 - 16:42 De hartslag van arbeidsmarkt 4.006/11/17 - 16:36 De toekomst in beweging15/06/17 - 09:47 Re-integratie = kansen benutten