Maar hij spreekt geen Nederlands…

Waarom vinden asielzoekers geen werk in Vlaanderen? Ze kennen de taal niet, hebben niet de juiste competenties, ze doen weinig moeite… Klopt ons beeld wel met de realiteit? En mogen/kunnen we als werkgever blij zijn met de komst van deze nieuwkomers? Klare cijfers en duiding van Steunpunt Werk.

Sara Vansteenkiste en Pieter-Jan De Graeve, onderzoekers bij Steunpunt Werk, onderzochten de arbeidsmarktintegratie van een recente groep asielzoekers in Vlaanderen (Werkfocus 17 december 2018). Het gaat om nieuwkomers met een arbeidskaart C; mensen die dus al een werkvergunning verwierven in ons land en hier eender welk beroep bij eender welke werkgever mogen uitoefenen.

Een goeie helft van deze werkzoekenden (55%) vindt de weg naar de VDAB. Of men zich al dan niet aansluit bij de VDAB wordt mee beïnvloed door gender, leeftijd en verblijfsduur. Zo zijn vrouwelijke asielzoekers minder geneigd om zich aan te sluiten, hoewel zij toch ook aangaven te willen werken aangezien ze een arbeidskaart hebben aangevraagd. Verklaringen hiervoor zijn te zoeken in traditionele genderrollen en hiërarchieën, minder steun van hun omgeving maar ook door barrières als een hoofddoek dragen, zo blijkt uit eerder onderzoek. Het is ook mogelijk dat mannen en vrouwen op andere beroepen en sectoren mikken.

Lees ook: 

Vrouwen die zich wel melden bij de VDAB hebben 40% minder kans dan mannen om een job te vinden. Dit is echter een vaststelling die evengoed geldt voor vrouwen met een migratie-achtergrond die in België zijn opgegroeid: ze doen het op school gemiddeld beter dan jongens met een migratie-achtergrond, maar hun arbeidsmarktparticipatie ligt lager. De onderzoekers raden daarom aan om ook de directe omgeving te betrekken zodat zij het nut van een job hebben zien en de vrouwen ondersteunen bij hun zoektocht. Ook rolmodellen, mentoren en ervaringsdeskundigen kunnen helpen.

Leeftijd en taal

De leeftijd van de asielzoeker speelt eveneens een rol. Jongeren en ouderen kloppen minder bij de VDAB aan. Jongeren omdat ze eerder een beroep kunnen doen op andere kanalen en in eerste instantie meer inzetten op studies of bijscholen. Ouderen teren dan weer op hun werkervaring. Nochtans hebben 25-34-jarigen de meeste kans om een job te vinden, 50-plussers de minste.

En natuurlijk is de kennis van de Nederlandse taal een toegangsticket tot de arbeidsmarkt. Wie beter Nederlands kent, is beter in staat om te solliciteren, zich voor te stellen, een motivatiebrief te schrijven. Asielzoekers na aankomst snel richting cursus Nederlands loodsen, is dus van belang, net zoals inzetten op geïntegreerde trajecten waarbij Nederlands op de werkvloer wordt geleerd.

Helft van niet-EU-immigranten in België heeft een job

Dat is 20 procentpunt minder dan de werkgelegenheidsgraad van in België geboren personen. In vergelijking met de andere EU-landen is dat de laagste werkgelegenheidsgraad en het derde grootste verschil. Dat berekende de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid.

Uiteraard gaat dit niet enkel om asielzoekers maar om alle mensen die naar ons land komen in het kader van een gezinshereniging, om humanitaire redenen of internationale bescherming. Immigranten komen minder naar België omwille van werk of studies.

Scholingsniveau & leeftijd

Minder dan een kwart (23%) van de verschillen in werkgelegenheidsgraad tussen autochtonen en niet-EU-immigranten kan verklaard worden door persoonlijke kenmerken als leeftijd, geslacht, woonplaats, scholingsniveau. Het niet verklaarde gedeelte schrijft de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid toe aan factoren waar het geen rekening mee hield in deze analyse. Bijvoorbeeld burgerlijke staat, aantal kinderen, sociaal netwerk,…

Immigranten hebben het niet enkel moeilijk om een job te vinden, ook over de kwaliteit van de banen kan worden gediscussieerd. Ze hebben vaker een onzekere en laagbetaalde baan, vaak in administratieve en ondersteunende dienstverlening en de horeca.

In België lag het mediaan equivalentinkomen van de buiten de EU geboren personen in 2016 meer dan 43% lager dan dat van de autochtonen. Hun loopbanen zijn tevens minder stabiel met meer periodes van werkloosheid en inactiviteit. Inactiviteit komt zeer vaak voor bij vrouwelijke niet-EU-immigranten; 61% van hen is huisvrouw, terwijl dat maar het geval is voor 25% van de autochtone vrouwen.

Belangrijke, en misschien verrassende bevinding uit de studie is dat asielzoekers die een inwerkingstraject volgen, of zo’n traject combineren met een inburgeringstraject, minder kans hebben om een job te vinden. Lock-in effecten zouden hier een rol spelen: wie een traject volgt heeft minder of geen tijd om ook naar werk te zoeken.

Snelheid in loopbaanoriëntatie is belangrijk. Niet te lang blijven hangen bij trajecten of opleidingen om lock-in effecten te vermijden, is de boodschap. Geïntegreerde trajecten kunnen een oplossing zijn.

Vluchtelingen krijgen kansen in de dienstenchequesector

Mooi voorbeeld van een samenwerking tussen bedrijven en opleidingsinstellingen is het project in de dienstenchequesector in Antwerpen. Het opleidingsbedrijf Atmetis, het Vormingsfonds Dienstencheques, de VDAB en acht dienstenchequeondernemingen gaven een vijftiental vluchtelingen die in de stad wonen de kans om een opleidingstraject te volgen. “Tijdens dit traject volgen de deelnemers een beroepsopleiding waarmee ze gekwalificeerd schoonmaker worden. Ze krijgen ook cursussen Nederlands die aangepast zijn aan hun functie. Ook andere aspecten komen aan bod, zoals klantgerichtheid, veiligheid, …  Mensen die voor de cursus slagen, kunnen zeker zijn van een contract in een van de dienstenchequeondernemingen die aan het project deelnemen”, laat Federgon weten.

Asielzoekers kunnen zeker helpen om vacatures in te vullen en zo bijdragen aan economische groei. Maar daarvoor moeten zowel beleidsmakers als werkgevers de nodige inspanningen leveren. Werkgevers moeten beter de wetgeving en mogelijkheden om asielzoekers tewerk te stellen, kennen. En hierbij kan het beleid helpen door te informeren, coaching te organiseren etc.

Bronnen:

Publicatiedatum: 19/12/2018 - 18:45

Arbeidsmarkt & -beleid

10/01/19 - 07:14 No jobs19/12/18 - 14:11 Thomas More zoekt partnerbedrijven (voor vaste relatie)13/12/18 - 06:30 Demografiefonds chemie zet duurzame loopbanen vast op agenda12/12/18 - 21:54 Hoe leergierig ben jij?11/12/18 - 16:12 Evenementensector verschaft werk aan meer dan 80.000 mensen28/11/18 - 20:19 Deze landen weten het best talent aan te trekken en behouden28/11/18 - 19:50 Eens freelancer, altijd freelancer22/11/18 - 06:59 “HR-dienstverlening is een antwoord op koorts op arbeidsmarkt”22/11/18 - 06:17 Belgen zoeken job in buitenland… op feestdagen15/11/18 - 06:25 VDAB promoot ‘géén ervaring’

HRM

17/01/19 - 07:01 CxO for 1 week17/01/19 - 06:55 3 tips om je evaluatiesysteem te upgraden16/01/19 - 17:00 Hoeveel houden we nog van onze bedrijfswagen?09/01/19 - 20:44 De 8 meest gelezen artikels van 201809/01/19 - 18:51 Welke HR-trends kleuren 2019?19/12/18 - 20:02 Lagere functie en lager loon? Nee, bedankt13/12/18 - 06:59 Familiehulp: creatief in talent06/12/18 - 06:43 Hoog tijd voor actie, HR!06/12/18 - 06:42 Horen we nog bij elkaar?29/11/18 - 06:53 6 tips om meer introverten aan te werven

Leiderschap

13/12/18 - 07:00 Duurzaam ondernemen: een fulltime job?05/12/18 - 14:45 Award Inclusieve Onderneming voor ‘vluchtelingenbedrijf’28/11/18 - 14:29 Deskundige jury zkt. CSR Professional of the Year 201821/11/18 - 10:04 “Een titel als CSR Professional of the Year opent deuren”08/11/18 - 07:30 GDPR naleven: geen onmogelijke opdracht08/11/18 - 07:20 Nomineer nu de CSR Professional of the Year 2018!07/11/18 - 16:35 Zelfsturende teams, zijn we er klaar voor?25/10/18 - 07:27 Een kompas, lichtbakens en de sherpa25/09/18 - 07:37 Vergroot je netwerk … in de fitness05/09/18 - 13:55 Hoe word je CEO?

Juridisch

16/01/19 - 15:38 Uitzendarbeid nu ook voor federale overheidsdiensten10/01/19 - 06:25 Met bedrijfsgsm bellen naar astrolijnen, mag dat?20/12/18 - 06:12 Slecht weer kan arbeidsovereenkomst ‘bevriezen’06/12/18 - 07:05 Verboden te werken op feestdagen?05/12/18 - 20:43 Taxshift verhoogt nettoloon met minimum 36 euro22/11/18 - 06:55 Einde arbeidsrelatie geeft geen garantie op werkloosheidsuitkering08/11/18 - 06:34 Kan je de functie van een werknemer zomaar veranderen?18/10/18 - 07:22 Bonus: Hoe kan je voordelig belonen voor collectief lager verzuim?04/10/18 - 07:56 Stap je over naar de concurrent? Opletten!20/09/18 - 06:46 Kosten eigen aan werkgever, hoe zit dat weer?

Blog

20/12/18 - 06:09 De Profit van focus op People20/06/18 - 19:06 Van oorlog om talent naar opportuniteit?13/06/18 - 16:19 6 tips om de thuiswerkplek succesvol te implementeren02/05/18 - 07:20 Stapvoets is de snelste weg naar een betere mobiliteit26/03/18 - 10:23 Ken jij de vier Aziatische carrièreopties?06/03/18 - 06:50 Bescheidenheid siert ook een leider01/03/18 - 06:35 Ik heb het gehad met de files...20/02/18 - 07:03 3D-HR: omlaag, omhoog en opzij24/01/18 - 17:37 Cultuur + Technologie + Data = Employee Engagement17/01/18 - 10:01 Kijk niet enkel met je organisatiebril

Jobhop

16/01/19 - 17:39 Jobhop: Emma Braeye16/01/19 - 17:31 Jobhop: Jolyn Gelens16/01/19 - 17:28 Jobhop: Elke Pringels16/01/19 - 16:48 Jobhop: Erik Debackere09/01/19 - 21:15 Jobhop: Michelle Van Looy09/01/19 - 21:11 Jobhop: The Tipping Point09/01/19 - 21:01 Jobhop: Christophe Vanden Eede09/01/19 - 19:31 Jobhop: Filip Baptist19/12/18 - 19:49 Jobhop: Veerle Hanssens19/12/18 - 19:43 Jobhop: Roeland Broeckaert

Events

08/11/18 - 06:02 CSR Professional of the Year24/10/18 - 23:04 HRM Inspiration Day 2018 - WIN GRATIS INKOM!04/10/18 - 15:21 Iedereen coachee07/06/18 - 16:18 HR-GALA 2018, met voorprogramma MOBILITEIT11/04/18 - 08:44 Werkgeluk 202019/03/18 - 09:53 HR in de zorg: Is leren de geheime superkracht?20/02/18 - 12:29 Meer events?13/02/18 - 12:54 Masterclass Recruitment Analytics06/02/18 - 09:33 Arbeidsre-integratie bij langdurige ziekte22/12/17 - 11:18 De uitdagingen van Arbeidsmarkt 4.0

Dossiers

06/12/18 - 08:32 Dossier Matching & rematching12/10/18 - 05:39 Innoverende HR in de praktijk07/06/18 - 07:48 De arbeidswet ontrafeld06/06/18 - 22:18 Langer werken: hoe worden we samen 100?24/05/18 - 07:22 Recruitment analytics14/03/18 - 16:42 De hartslag van arbeidsmarkt 4.021/02/18 - 16:26 CSR is een trend, geen hype06/11/17 - 16:36 De toekomst in beweging15/06/17 - 09:47 Re-integratie = kansen benutten14/06/17 - 09:00 #LerenuitBoeken